Genç Zihin Rehberi Yazılar

“Kapak Attı” Ne Demek? Sokak Jargonundan Toplumsal Gerçekliğe Uzanan Yolculuk Dili canlı kılan şey, onun her gün biraz daha değişmesi ve insanların hayatlarına dokunan anlamlarla zenginleşmesidir. “Kapak attı” da tam olarak böyle bir ifade. İlk bakışta sıradan bir deyim gibi görünse de, aslında arkasında toplumsal sınıflardan psikolojik dönüşümlere, kariyer hayallerinden insan ilişkilerine kadar uzanan derin bir hikâye var. Bu yazıda, “kapak attı” sözünün kökenlerinden bugünkü kullanımına, hatta gelecekte nasıl evrilebileceğine kadar uzanan bir yolculuğa çıkacağız. Hazırsanız, başlayalım. Kelimenin Kökeni: Gündelik Dilden Gelen Bir Çıkış “Kapak attı” ifadesi Türkçede uzun süredir var olan bir deyimdir. En temel anlamıyla, bir kişinin zorlukla…

Kantaron İltihap Kurutur mu? Doğanın Gücüne Farklı Gözlerle Bakmak “İltihap kurutmak için doğal bir şey arıyorum, kantaron işe yarar mı?” diye soranlara hemen cevap vermek kolay değil. Çünkü bu soru, sadece bir bitkinin etkisini değil; doğaya bakış açımızı, bedenimizi nasıl iyileştirdiğimizi ve bilimin bize ne söylediğini de sorgulatıyor. Bugün sana bu konuyu tek bir pencereden değil, birkaç farklı pencereden göstermek istiyorum. Kimi zaman verilerle dolu bir laboratuvara adım atacağız, kimi zamansa bir anneannenin şifalı yağ tarifini dinler gibi hissedeceksin. Hazırsan, bu çok sesli tartışmaya başlayalım. Kısa Cevap: Evet, Ama Hikâye Daha Derin Kantaron yağı veya ekstresi, yüzyıllardır yara iyileşmesini desteklemek,…

WhatsApp Görüntülü Konuşma Neden Olmuyor? Dijital Sessizliğin Felsefi Yankısı Bir filozofun bakış açısından baktığımızda, teknolojinin suskunluğu, insanın kendi iç sesini yankılar. “WhatsApp görüntülü konuşma neden olmuyor?” sorusu yalnızca teknik bir arıza değil, çağımızın iletişim biçimlerine dair derin bir sorgulamadır. Çünkü bağlantı kopukluğu yalnızca cihazlar arasında değil, insanlar arasında da yaşanıyor. Bu yazıda, bu soruyu üç temel felsefi boyutta inceleyeceğiz: etik, epistemoloji (bilgi felsefesi) ve ontoloji (varlık felsefesi). Etik Perspektif: Görüntüdeki Sorumluluk Bir iletişim aracının çalışmaması, görünürde yalnızca bir teknik problemdir. Ancak etik açıdan mesele daha karmaşıktır. Görüntülü konuşma, birine zamanını, yüzünü ve ilgisini sunmaktır; yani bir etik eylemdir. O hâlde,…

Türkiye’nin Gök Kubbesi Var mı? Geçmişten Günümüze Bir Kimlik Arayışı Bir tarihçi olarak geçmişe baktığımda, gökyüzünün altında şekillenen milletlerin kendi “gök kubbeleri” olduğunu görürüm. Her ulus, kendi kimliğini, inancını ve kültürünü bu görünmez kubbenin altına işlemiştir. Türkiye’nin gök kubbesi var mı sorusu, aslında sadece fiziksel bir simgeyi değil; bir milletin ruhani çerçevesini, yani “biz kimiz?” sorusuna verdiği tarihsel cevabı aramaktır. Gök Kubbenin Anlamı: Sembollerin Ötesinde Bir Medeniyet İzahı “Gök kubbe” ifadesi, Türk kültüründe yalnızca gökyüzünü değil, birliğin, bütünlüğün ve sonsuzluğun sembolünü temsil eder. Göktürklerden Osmanlı’ya kadar uzanan bu anlayışta, “gök” yalnızca doğa değil, Tanrı’nın kudretiyle örtülü bir kader alanıdır. Orhun…

Turgutlu’dan Sonra Hangi Şehir Gelir? Kültürel Yolculuğun Antropolojik İzleri Bir antropolog olarak bir yolculuğa çıktığımda, haritada ilerleyen bir çizgiden fazlasını görürüm. Her şehir, bir kültürel dokunun parçasıdır; yollar ise bu dokunun damarlarıdır. Turgutlu’dan yola çıkarken aklımda yalnızca bir sonraki durak değil, insanların, ritüellerin ve kimliklerin birbirine nasıl bağlandığı sorusu vardır. Peki, Turgutlu’dan sonra hangi şehir gelir? Bu soru, sadece bir yön değil, bir anlam arayışıdır. Coğrafyanın Kalbinde: Turgutlu’nun Ardındaki Şehir Coğrafi olarak bakıldığında, Turgutlu’dan sonra yol, Manisa’ya ve oradan da İzmir’e uzanır. Ancak bir antropolog için bu güzergâh, yalnızca taşlarla döşenmiş bir rota değil, kültürel sürekliliğin izidir. Her şehir, bir…

THY’de Neden First Class Yok? Türk Hava Yolları (THY), dünya çapında tanınan bir marka olmasına rağmen, filosunda first class hizmetine yer vermemektedir. Bu durum, yalnızca bir tercih değil, aynı zamanda stratejik bir kararın yansımasıdır. Peki, THY neden bu hizmeti sunmuyor? Bu soruyu tarihsel, ekonomik ve operasyonel açılardan inceleyerek yanıtlamaya çalışalım. Tarihsel Bir Bakış: First Class’ın Kaldırılması THY, geçmişte first class hizmeti sunmuştur. Ancak, bu uygulama uzun sürmemiştir. Bir dönem, özellikle kiralık uçaklarla yapılan uçuşlarda first class kabin hizmeti verilmiş, sonrasında ise bu uygulama sonlandırılmıştır. Güntay Şimşek, 2023 Bu değişikliğin temel nedenlerinden biri, yolcu profili ve talep dengesizliğidir. THY’nin hedef kitlesi,…

Kamusal Alan Neresi? Hepimizin Ortak Bahçesi mi, Yoksa Görünmeyen Bir Sözleşme mi? Bazı sorular vardır ki yanıtı ilk bakışta basit görünür ama içine girince insanı düşünmeye iter. “Kamusal alan neresi?” de tam olarak öyle bir soru. Sokağa çıkınca ayak bastığımız kaldırımlar mı? Parkta oturduğumuz bank mı? Yoksa sosyal medyada fikir paylaştığımız o platformlar da artık kamusal alan sayılır mı? Gelin, bu soruya hem verilerle hem de duygularla yaklaşalım; çünkü mesele sadece beton ve asfalt değil, aynı zamanda insan ve toplum meselesi. — Kamusal Alan: Kimin, Ne İçin ve Nerede? Kamusal alan en temel tanımıyla, “herkesin serbestçe kullanabildiği, erişebildiği ve orada…

Kamikaze Nasıl Olur? Bir Efsanenin Kökleri, Gölgesi ve Bugüne Düşen Yankıları Konuya tutkuyla yaklaşan biri olarak şunu söyleyeyim: “Kamikaze nasıl olur?” sorusu, zannedildiği gibi bir “nasıl yapılır” kılavuzunun değil, bir toplumun belleklerinde açılan yaraların, zor zamanların ve insanın kırılgan psikolojisinin hikâyesidir. Bu yazı, o hikâyeyi sıcak, samimi ve dürüst bir dille anlatma denemesidir; çünkü mesele uçaklardan, hedeflerden ya da teknik ayrıntılardan önce insandır. İpucu: “Nasıl?”ı sormadan önce, “Niçin?” ve “Kim?”i anlamak gerekir. Kökenler: “İlahi Rüzgâr”dan II. Dünya Savaşı’nın Umutsuz Hamlesine “Kamikaze” kelimesi, 13. yüzyılda Moğol istilasını dağıttığı rivayet edilen tayfunlara atfen “ilahi rüzgâr” anlamına gelir. Bu mit, yüzyıllar sonra modern…

Elektronik Tartı Fiyatları Ne Kadar? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Perspektifinden Bir Değerlendirme Günlük hayatın küçük ama önemli detaylarından biri olan elektronik tartılar, aslında sadece mutfakta ya da pazarda kullandığımız bir araçtan çok daha fazlası olabilir. Bu yazıda, “Elektronik tartı fiyatları ne kadar?” sorusunun ötesine geçip, bu basit görünen konuyu toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet gibi daha geniş çerçeveler içinde ele alacağız. Çünkü bazen küçük bir cihazın bile hayatlarımıza nasıl dokunduğunu anlamak, bizi daha kapsayıcı ve adil bir toplumun parçası yapabilir. Fiyatların Ötesinde: Elektronik Tartılar Neden Önemli? Elektronik tartılar genellikle mutfakta tarifleri doğru uygulamak, markette adil alışveriş yapmak…

Bir Sosyoloğun Gözünden: Gölhisar Gölü Kurudu mu? Toplumsal değişimlerin derin sularında gezinmeyi seven bir araştırmacı olarak, bazen bir gölün kaderiyle bir toplumun ruhu arasında güçlü bir bağ kurarım. Gölhisar Gölü de bana bu hissi veren yerlerden biridir. Çünkü bir göl kuruduğunda, yalnızca su çekilmez; ilişkiler, roller, umutlar ve toplumsal dayanışma biçimleri de değişir. “Gölhisar Gölü kurudu mu?” sorusu, bu nedenle yalnızca bir çevre sorusu değildir — aynı zamanda bir toplumsal çözülmenin aynasıdır. Kuruyan Sular, Kuruyan Bağlar Gölhisar Gölü, Burdur’un Gölhisar ilçesinde yer alır ve tarih boyunca çevresindeki köylerin ekonomik, kültürel ve sosyal yaşamını şekillendirmiştir. Ancak son yıllarda yaşanan iklim değişiklikleri,…